Pieter reist weer verder voor God en Heiland

Staphorst - ‘Het is licht genoeg om God te zien, maar ook zo schemerig dat je Zijn bestaan kan ontkennen.’ Dominee Pieter van den Berg (51) van de gereformeerde kerk vrijgemaakt in Staphorst vertrekt na 11,5 jaar naar Leusden.

Hij pakt zijn koffers weer in om op reis te gaan voor zijn Heer en Heiland.

Van Den Berg, getrouwd met Mineke en vader van vier kinderen, ziet het als zijn missie om niet alleen te kijken naar de verschillen tussen kerken en mensen, maar ook naar de overeenkomsten en vanuit die overlap samen op te trekken. Eerder woonde hij in Soest, Anna Paulowna in Noord-Holland en in Veendam, nu Staphorst en straks Leusden. ‘Ik ben kriskras door het land gegaan’, zegt de predikant wiens wieg in Vlaardingen stond, maar die met zijn ouders ook een paar jaar in de zuidelijkste punt van Limburg woonde.

Om die verbinding te zoeken was Van den Berg met dominee Giljam Kater van Hersteld hervormd Rouveen de drijvende kracht achter de activiteiten rondom 450 jaar Heidelbergse Catechismus in 2013. Met veel bezoekers uit verschillende kerken. Hij stond twee jaar geleden ook aan de basis van de Kerkentocht Wat gelooft Staphorst, waarbij acht kerken de deuren openden om bezoekers te laten zien wat ze nou eigenlijk geloven en hoe de Reformatie daarin een rol speelt. Het werd een succes, waarbij honderden mensen bij elkaar in de kerk keken.

Verbinding

Onlangs nog organiseerde Van Den Berg samen met dominee Dick Jan Diepenbroek van de Hersteld hervormde kerk Rouveen twee avonden over de Dordtse Leerregels. ‘Ik wil kijken naar de verbinding en van daaruit het geloof beleven en belijden. Het is prima om de verschillen ook te zien en daar in respect over te praten en van te leren.’

Die verbinding zoeken was prachtig, maar ook nodig, volgens de predikant. ‘Staphorsters en ook de verschillende kerken leven kort op elkaar, maar niet mét elkaar. Bij de kerken zie je ook de spanning van nabijheid en afstand die je ook in de lokale samenleving ziet. Als kerken hebben we eigenlijk geen contact met elkaar. Als iedereen gewoon zijn of haar eigen plek inneemt, hoef je niks te doen met elkaar. En ook als gemeenteleden spreken we over het algemeen niet zo gemakkelijk onderling over het geloof. Het is lastig om je kwetsbaar op te stellen en open te zijn. Zien we elkaar wel staan?’

Voor Van den Berg zelf lag dat iets anders. ‘Je mag als predikant nabij komen, meeleven met de hoogte- en dieptepunten. En juist als buitenstaander kan dat ook. Omdat je als dominee van buiten komt, sta je ook in een zekere vrijheid ten opzichte van de bestaande verhoudingen.’

Die verhoudingen in Staphorst gaan over nabijheid, maar tegelijkertijd is er afstand. ‘We kennen elkaar goed in Staphorst, maar kennen we elkaar ook echt? De onderlinge verbondenheid zorgt voor nabijheid, maar ook voor afstand. We willen wel alles van elkaar weten, maar spreken we ook mét elkaar? Soms uit zich dat zo, dat we liever over elkaar, dan met elkaar over moeilijke zaken spreken. Dat geeft ook eenzaamheid’, constateert Van den Berg. ‘De moeilijke dingen schermen we af, want wat zullen de mensen er van vinden? Zo is er nood achter de schermen; bij verstoorde verhoudingen, bij huwelijksproblemen, bij het worstelen met verslavingen, als je ontdekt dat je homoseksueel bent. Juist dan kan het in een dorp ook moeilijk zijn. ‘Zie elkaar staan, durf een stap naar elkaar te doen, respecteer de verschillen, heb boodschap aan elkaar.’

Naar aanleiding van het verschijnen van de Bijbel in Gewone Taal in 2014 initieerde Van Den Berg leeskringen in de buurt, voor gelovigen uit verschillende kerken en niet-gelovigen. Samen praten over de Bijbel, het geloof, het ontbreken daarvan en het leven van alledag. Het werkte. Eén leeskring is er nog steeds. ‘We weten ons samen onderweg, met God en naar God, en beseffen dat we elkaar daarbij nodig hebben en aan elkaar gegeven zijn!’

In leven en werken van Pieter van den Berg staat God centraal. Dat lijkt een open deur, maar dat is het niet. Veel predikanten zien God als een kracht, een ‘liefdesmacht’, de energie die ons bindt. God gebeurt, hoor je ook vaak. Zo niet Van den Berg. ‘God is een persoonlijke God die wij leren kennen door de verhalen van Israël en door naar Jezus te kijken. In Jezus zien wij God. Ik zeg altijd: het kruis is het grootste zwarte gat in het universum. Het laat de zonden verdwijnen. Ik geloof zeker ook in de hemel. Dat is een dimensie om de hoek.’

Overgave

Wie God wil leren kennen, zou volgens Van den Berg de evangelisten moeten lezen, te beginnen bij Marcus. ‘Ga het gesprek aan met de Bijbel. Geloven is ook overgave. Zelfs als je het allemaal ook niet weet, kun je gewoon zeggen: ik vertrouw mijn leven toe aan U. In de wereld van de mensen maakt God zich bekend. Hij reikt ons de hand. Hij zendt uit, maar onze zender staat niet goed afgesteld, is stuk of hij is er gewoon niet. Het is licht genoeg om God te zien. Echt. Maar ook zo schemerig dat je ook Zijn bestaan kan ontkennen.’

‘Als predikant ben je een voorbijganger. Ik mag even een tijd mee oplopen met de mensen, maar dan komt een tijd van afscheid nemen en loslaten. De dubbele raakt mij juist in Staphorst erg. Ik wil eigenlijk niet weg. De mensen zijn me dierbaar geworden.’

zondagmiddag 7 juli om 14.30 uur is de afscheidsdienst in De Bron. Zaterdagavond is er een open inloop voor wie afscheid willen nemen van Pieter en Mineke van den Berg. Deze afscheidsreceptie in De Bron begint om 20.00 uur.