Ondertoon
Door Ton Henzen

Opgelucht

De komende week staat Stad en Esch aan de Zuiderlaan in het teken van de actie voor Stichting Meppel Afrika Steun en Hulp, Smash.

De leerlingen van Stad en Esch zetten zich in voor een ruim negenhonderd leerlingen tellende school in Antananarivo, de hoofdstad van het Afrikaanse eiland Madagascar.
Komende woensdag is de jaarlijkse themadag waarin alle lessen voor de klassen 1 en 2 in het teken staan van dit grote eiland aan de Afrikaanse Oostkust, zoals Madagascar Culinair met het maken van koeken en hapjes en Madagascar Circuit. Dit laatste onderdeel is een combinatie van lessen in Afrikaanse dans, aardrijkskunde over het eiland, Afrikaanse muziek en biologie gericht op dit deel van het Afrikaanse continent.
Komende maandag geven de bestuursleden Wout Zandbergen, Jan Snijders, Gerrit Visscher én Jan Westmaas voorlichting aan de scholieren. Dat gaat hen dit keer nog gemakkelijker af dan vorig jaar. Ze zijn voorzien van uitgebreide informatie van Henk Zuidervaart die in september en begin oktober een bezoek heeft gebracht aan Madagascar. We werden van zijn voorgenomen reis op de hoogte gesteld door Stad en Esch-docent Adri Braspenning. We verkeren af en toe in onzekerheid of het geld dat via penningmeester Jan Snijders wordt overgemaakt wel op de eindbestemming, de school, terechtkomt. Een bevestiging per mail laat nog wel eens op zich wachten. Vooral voorzitter Wout en vice-voorzitter Gerrit maken zich ernstig zorgen. De secretaris is wat optimistischer of wellicht wat minder realistisch gestemd. We hebben Zuidervaart gevraagd tijdens zijn reis op bezoek te gaan bij de school, goed rond te kijken en verslag uit te brengen. Onze postillon d`amour kwam met positieve verhalen terug. Een pak van ons hart en zeker dat van de voorzitter.

Woensdagavond deed Henk Zuidervaart verslag tijdens een inderhaast belegde bestuursvergadering. Hij had namens de negen katholieke zusters, allen geboren en getogen op Madagascar, voor de secretaris enkele cadeautjes meegenomen, zoals een prachtig geborduurd T-shirt, maatje L. Dat is voor mij wat aan de krappe kant, maar de surprises worden sowieso ter hand gesteld aan de coördinator van de actie bij Stad en Esch de enthousiaste Peter Visscher.
Het is ronduit fantastisch hoe de leerlingen van Stad en Esch zich inspannen voor de school, officieel Centre du Travail Social. Vrij vertaald een soort ambachtsschool waar jongeren een vak leren. Een vak betekent op den duur financiële zelfstandigheid en bestaanszekerheid.

De school staat in de wijk Carrière. Dat betekent steengroeve. De steengroeve speelt in deze armste wijk van de hoofdstad van Antananarivo een centrale rol. Hele gezinnen zijn hier werkzaam. En gezinnen betekent doorgaans moeders (vaders werken elders) en hun kroost, vaak al kinderen van vier jaar die met een kruiwagen stenen verplaatsen. Met kokend water worden de gaten in de stenen gevuld, zodat ze door de hoge temperatuur van het water splijten. Uiteindelijk levert dat grint op dat gebruikt wordt voor de wegen. Het water wordt gekookt op houtskool. Behalve dat de jonge kinderen gebukt gaan onder veel te zware fysieke inspanningen, ademen ze de dampen van de houtskool in en lopen regelmatig brandwonden op door het gloeiend hete water.
Volgens Henk Zuidervaart is de school het middel bij uitstek om de kinderen weg te krijgen bij de steengroeve. Momenteel wordt de school bezocht door 104 kinderen onder de 4 jaar. Vierhonderd van de negenhonderd kinderen krijgen op school dagelijks een warme maaltijd. De rijst en ingrediënten worden betaald, via Smash, door de leerlingen van Stad en Esch.

Henk Zuidervaart is leraar, lid van het Mondiaal Platform, ex-vrijwilliger van de Wereldwinkel Meppel, organisator van het jaarlijkse Filmfestival van het Mondiaal Platform en zeer begaan met het lot van de Derde Wereld. Hij heeft zijn ervaringen van de reis op papier gezet.
Zuster Blandine is zondagmiddag 17 september zijn gastvrouw. `Dertig kinderen staan klaar voor een hartelijke ontvangst met een liedje, een dansje en een toespraakje voor de weldoener. Ik voelde me net een missiepater. Ik word eerst meegenomen voor een kopje thee met een koekje. De zusters hebben veel plezier als ik vertel dat deze koekjes bij ons Maria biscuitjes worden genoemd. De stemming wordt alleen maar beter als mijn weekendtas opengaat. Op het laatste moment had mijn vrouw nog allemaal knuffels verzameld en met me meegegeven. De reacties zijn overduidelijk: het was de moeite van het meenemen zeker waard.
De dag ervoor ben ik pas aangekomen in Antananarivo, dus ik moet nog een beetje bijkomen. Het is me nogal een overgang van het rustige Meppel naar een miljoenenstad in de 3e wereld. Een cultuurschok die deze middag nog wat natrilt.
De avondmaaltijd is feestelijk, kip met rijst en omdat de moeder-overste jarig is krijgen we een ijsje toe. De globe wordt erbij gehaald om te laten zien waar Nederland nou precies ligt.` Zuster Blandine kijkt op een foto lachend naar een globe.

Zuidervaart heeft de weken erna het grote eiland ontdekt. Er loopt één geasfalteerde weg van noord naar zuid. Ga niet op de lijnen op de kaart af, dat zijn geen wegen, maar intentieverklaringen, lacht hij. Hij is vol lof over de bewoners. Zij combineren de gastvrijheid van de Aziaten met de gulle lach van de Afrikanen.

Op vrijdag 10 november wordt ten bate van Smash een sponsorloop gehouden. Leerlingen van Stad en Esch zoeken in familie- en vriendenkring geldschieters en lopen de benen uit hun gat. Voor de kinderen van de school in Antananarivo. Het wordt moeilijk de opbrengst van die van vorig jaar te evenaren. De afsluiting op 17 november als burgemeester Jan Westmaas als het even kan de cheque in ontvangst neemt, zal weer een spetterende aangelegenheid zijn. Vorig jaar om deze tijd stond de verbazing in de volgepakte aula van Stad en Esch Zuiderlaan van de vele gezichten te lezen. De Smash-actie had het recordbedrag van maar liefst 9.000 euro opgeleverd. Daarin zat een bedrag van 5000 euro van de Rendo die een door een leerling getekende kaart van het Rendo-kantoor op Oevers aan haar klanten cadeau deed.
De schoolband van Jeffrey Schokkebroek, Carolien van Benthem, Nils van der Sluis, Dico Boekholt, Ron Peerik, Leslie Vingerhoets, Bas van Bremen en Beriwan Salahi zorgde voor een muzikale opwarmer met Come as you are van Nirvana en Fortune faded van de Red Hot Chili Peppers. De band maakte het concert ter onderstreping van de succesvolle actie compleet met Knockin’ on heavens door van Guns ’n roses, en het door Carolien van Benthem meeslepend gezongen Girl van Anouk.
Peter Visscher dankte alle leerlingen en zijn collega-docenten voor hun grote inzet. De leerlingen hield hij voor: `Het gaat om het goede gevoel dat je iets voor een ander mens betekent.’
Het mag de zeventiende november best weer zo`n klaterende afsluiting worden. Met een opgeluchte voorzitter Wout.