Iedereen beleeft de belevingsvlucht anders

Lelystad - De zogenaamde ‘Belevingsvlucht’ die woensdag Flevoland aandeed, roept wisselende reacties op. De Boeing van Transavia vloog over Flevoland, Overijssel, Gelderland, Noord-Holland en Friesland routes die straks ook gevlogen worden op Lelystad Airport, als dat vliegveld passagiersvliegtuigen gaat accommoderen.

De belevingsvlucht kwam er op voordracht van bewonersgroepen op het oude land, die zich zorgen maken over de mogelijke geluidsoverlast die de vliegtuigen hen gaat opleveren. Minister Cora van Nieuwenhuizen besloot daarom zo’n vlucht te regelen, waarna bewoners uit de gebieden waar de routes straks overheen gaan in een regiegroep plaatsnamen om de vlucht voor te bereiden.

Kritiek vooraf

Vooraf was er veel kritiek. De vlucht zou geen getrouwe weergave opleveren van wat bewoners straks te wachten staat. Zo konden er in het vliegtuig geen passagiers zitten. Dat levert een lichter vliegtuig op en dus minder lawaai. Er is geprobeerd dat te ondervangen door extra kerosine te tanken, maar dat deed de kritiek niet verstommen.

Daarnaast kon er niet worden geland op Lelystad Airport, omdat daar nog geen luchtverkeersleiding is. Voor de directe omgeving van het vliegveld leverde deze vlucht daarom inderdaad weinig beleving op, omdat er nu op 600 meter over Lelystad Airport heen gevlogen werd waar er straks geland en opgestegen wordt.

Minimale hoogtes

Daar staat tegenover dat er op de routes op de minimale hoogtes gevlogen werd die straks gevlogen zullen worden. In werkelijkheid zal er vaak hoger gevlogen worden. Bovendien gaat het, en dat geldt dan met name voor de routes buiten Flevoland, om vlieghoogtes die gelden tot 2023, Daarna is het luchtruin heringedeeld en zal er hoger worden gevlogen. Tot 2023 zal Lelystad Airport geleidelijk naar die 10.000 vliegbewegingen groeien.

Veel belangstelling

De Belevingsvlucht woensdag trok in de omgeving veel belangstelling. Rondom Lelystad Airport stonden de ventwegen vol met auto’s, mensen hadden op stoeltjes en met fototoestellen en verrekijkers in de hand plaatsgenomen in de bermen. De vlucht vertrok overigens twee uur later van Schiphol dan eigenlijk de bedoeling was. Symbolisch, gezien de vertraging die de openstelling van Lelystad Airport voor passagiersvluchten tot nu toe heeft opgelopen. Technische mankementen van het beoogde Transaviatoestel maakten dat er koortachtig een ander toestel moest worden gezocht. Maar uiteindelijk werden alle geplande routes gevlogen.

Weinig waarde

De bermtoeristen vonden het allemaal prachtig, het overvliegende toestel, en hoorde je niet over het geluid. In de omgeving waren ook andere reacties te horen. ‘Voor mij had dit niet zoveel waarde. Het vliegtuig vloog nu op 600 meter over en dat is toch echt iets heel anders dan dat-ie met uitgeklapt landingsgestel op 100 meter hoogte over je huis vliegt,’ zegt Peter Schoot Uiterkamp, die een boerderij heeft aan de Vlotgrasweg, recht onder de aanvliegroute en vlakbij Lelystad Airport. Hij was de Flevolandse vertegenwoordiger in de regiegroep die de vlucht heeft voorbereid. ‘We hebben wel met wat buren bij  elkaar gezeten, maar voor ons was de belevingsvlucht niet representatief, en dat wisten we ook van tevoren.’

Kritische geluiden

De heer Koomen uit Biddinghuizen heeft in zijn tuin een geluidsmeter van Sensornet staat, op verzoek van de gemeente. ‘Tijdens de eerste vlucht wees die 57 dB aan. De eerste twee vluchten heb ik gehoord en gezien, omdat ik er in de tuin naar heb staan kijken. Daarna ben ik naar binnen gegaan en heb in tv gekeken. Ik heb vervolgens geen vliegtuig meer gehoord. Kortom: als dit het is, zou ik zeggen: “Laat maar komen die vliegtuigen!”,’ lacht hij.

Frank Pels van de actiegroep ‘Vliegop Biddinghuizen’ sloeg ook niet steil achterover van het geluid, maar blijft kritisch. ‘Ik heb zelf ook het geluid gemeten en kwam op zon 65 tot 689 dB. Dat voldoet aan mijn verwachting en dat is ook ongeveer wat er in de Milieu Effect Rapportage staat. Maar dit was wel een lichter toestel, omdat er geen passagiers en lading inzaten. Bovendien daalde het toestel nu maar tot 600 meter, omdat er op die hoogte over Lelystad Airport gevlogen moest worden. Ik verwacht straks meer lawaai. Tenzij de minister in het Luchthavenbesluit opneemt dat er ealleen met lege toestellen gevlogen mag worden. Misschien is dat wel een goed idee.’

Voor Ton van Aalderen uit Biddinghuizen was de belevingsvlucht ook niet representatief, om dezelfde redenen die Frank Pels noemt. Van Aalderen zat namens Flevoland in de bewonersdelegatie ‘Aansluitroutes Lelystad Airport’, die door de minister was gevraagd advies uit te brengen over de internetconsultatie over die aansluitroutes. ‘Deze vlucht had meer waarde voor het oude land dan voor Flevoland. Dit is geen goede weergave van wat ons straks te wachten staat.’

Wat maakt meer lawaai?

Ondertussen werd er op internet ook druk gegrapt door mensen die het ook wel mee vonden vallen met het vliegtuiglawaai over wat meer lawaai maakt dan een vliegtuig. Van een luchtballon die over het huis vliegt tot de kat van de buren, van de grasmaaier van de achterbuurman tot de crossmotor van de buurjongen. In Dronten-West werd schamper opgemerkt dat de Avondvierdaagse meer lawaai maakte en zelf kwam ik, na het vliegtuig daar te hebben zien overvliegen, een ander voorbeeld tegen: een bierfiets met vijftien feestende studenten.

In het NOS-journaal was nog een treffend maar dan onbedoeld voorbeeld te zien. In Wezep schrokken bewoners van het lawaai van het vliegveld, maar schrok verslaggever Martijn Bink zelf vooral van de langsrazende intercity. Die bleek ook meer lawaai te maken dan het vliegtuig.

Persoonlijk

Het toont aan dat het ervaren van geluidsoverlast persoonlijk en relatief is. De geluidsmetingen die zijn verricht op de route waar het vliegtuig overheen vloog en de reacties op www.belevingsvlucht.nl zijn binnengekomen, worden nu gebundeld en van commentaar en eventuele aanbevelingen voorzien door de regiegroep in een daarna openbaar rapport.